GÜNLÜK yaşantımızın vazgeçilmez bir parçası olan telefonla ilgili bu
gerçeği biliyor muydunuz?
10 kişiden 9’unun “hayır” diyeceğini tahmin ediyorum.
Çok kişi sabit hattan sabit hattı aramanın, cep telefonuyla sabit
hattı aramaktan daha ucuz olduğunu düşünüyor. O nedenle, cep
telefonuyla ev ya da işyerindeki sabit telefonu arayana “Şurada sabit
telefon var. Oradan ara, boşuna fazla para ödeme” der.
Oysa gerçek
durum böyle değil.
Sabit telefonla konuşmak, cep telefonu ile
konuşmaya kıyasla
ortalama yüzde 50 pahalı.
NASIL
HESAPLADIK?
Her ikisiyle ilgili resmi verileri esas alıp,
basit bir hesaplama yaptık.
Bu hesabı yapabilmek için ilkokul
beşinci sınıf düzeyinde matematik bilgisine sahip olmak yeterli.
1-
Sabit Telefon:
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu’nun (BTK),
resmi verilerine göre 2009 yılında;
a) Telefonla arama trafiği: 22.9 milyar dakika
b) Abone sayısı: 16.5
milyon
c) Toplam gelir: 4 milyar 581 milyon TL
Toplam geliri,
konuşma dakikasına böldüğümüzde, sabit telefonla konuşmanın 1
dakikasının ortalama 20 kuruş olduğu ortaya çıkıyor.
2- Mobil (Cep)
Telefon:
BTK verilerine göre, 2009 yılında mobil telefonla;
a)
Arama trafiği: 108.2 milyar dakika
b) Abone sayısı: 62.8 milyon
c)
Toplam gelir: 13 milyar 069 milyon TL
Toplam geliri, konuşma
dakikasına böldüğümüzde, cep telefonuyla konuşmanın 1 dakikasının
ortalama 12 kuruş olduğu ortaya çıkar.
Görüldüğü gibi, sabit
telefonla konuşma dakikası ortalama 20 kuruş, cep telefonu ile konuşma
dakikası da ortalama 12 kuruş.
Ortalama diyoruz çünkü, yılbaşı ve
yılsonu abone sayısı farklı olabiliyor. Ayrıca abonenin tercihine göre
bazı “özel tarife avantajları” söz konusu olabilmektedir. Bu nedenlerle,
ortalamada 1-2 kuruş sapma olabileceğini düşünerek, iyimser bir oran
belirleyip, yüzde 50’yi kullandık.
FARKIN NEDENİ VERGİLER Mİ?
Yazımızı
okuyan çok sayıda gazeterize.com okuyucusunun;
“Allah, Allah... Biz tam
tersini biliyorduk. Sabit telefonla konuşmanın, ortalama yüzde 50 pahalı
olduğunu ilk kez duyuyoruz. Peki… bu farkın nedeni vergiler mi? Sabit
telefondan daha mı çok vergi alınıyor?”
dediklerini duyar gibiyiz.
Hayır
efendim... Tam tersi!..
Tabloya bakar mısınız?
Cep telefonuyla
görüşmelerden, değişik adlar altında “7 çeşit vergi” alınıyor.
Sabit
telefona bakıyoruz; sabit telefonla görüşmelerden sadece “2 çeşit vergi”
alınıyor.
“Efendim, çeşidi az ama oranı yüksek olabilir” diye
düşünenler, tabloya bir daha baksınlar. Tam tersi!..
- Özel İletişim
Vergisi (ÖİV) cep telefonu ile görüşmelerde yüzde 25, sabit telefonla
görüşmelerde yüzde 15. Yani sabit telefonla yapılan görüşmelerde ÖİV, 10
puan düşük alınıyor.
- Hazine Payı, cep telefonu ile yapılan
görüşmelerden
yüzde 15 oranında alınıyor,
sabit telefonda ise
yok.
- KDV, her ikisinde de yüzde 18.
Bitmedi... Tabloda 4, 5, 6
ve 7. sütunlarda gözüken vergi ve benzeri mali yükümlülükler sadece cep
telefonu ile yapılan görüşmelerden alınıyor, sabit telefondan hiç
alınmıyor.
Bütün bunlara yani vergi avantajına da rağmen, sabit
telefonla yapılan görüşmeler, ortalama yüzde 50 pahalı!..
2004’te
abone sayısı 19.1 milyon, arama trafiği 65.2 milyar dakika olan sabit
telefonun; 2009 sonunda 16,5 milyon aboneye, arama trafiğinin 22.9
milyar dakikaya düşmesinin, aynı dönemde mobil telefon abonesinin 34.7
milyondan 62.8 milyona, arama trafiğinin de 20.3 milyar dakikadan 108.2
milyar dakikaya çıkmasının bir nedeni de bu mu acaba?
Sabit telefonla
görüşmenin ortalama yüzde 50 pahalı olması, standart hattın yaygın
olması ve indirimli özel tarifelerden abonelerin büyük kısmının
yararlanmaması ile ilgili.
Tarife olayını ve vatandaşın lehine olan
“özel tarifeleri” bir başka yazımızda ele alacağız.
Şükrü KIZILOT (Hürriyet)