HABER:ARZU ERBAŞ /Rize’nin Çayeli ilçesinde yüzyıllar boyunca şekillenen kültürel değerler, bilimsel çalışmalarla belgelenerek gelecek kuşaklara aktarılacak. Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi öncülüğünde yürütülen “Çayeli Kültürel Miras Atlası: Tarih, Kültür ve Yaşayan Miras” projesi kapsamında 20 kişilik akademik ekip sahada araştırmalar gerçekleştiriyor. Çalışmaların sonunda ilçenin kültürel birikimini kapsayan bir envanter oluşturulacak ve “Çayeli Kültürel Miras Atlası” kitabı hazırlanacak.

Rize’nin tarihi ve kültürel zenginlikleriyle öne çıkan ilçesi Çayeli’nde, yerel mirasın korunması ve gelecek nesillere aktarılması amacıyla kapsamlı bir çalışma başlatıldı. Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi (RTEÜ) öncülüğünde, Çayeli Kaymakamlığı ile iş insanı Mehmet Yazıcı’nın destek ve koordinasyonuyla yürütülen proje, ilçenin kültürel hafızasını bilimsel yöntemlerle kayıt altına almayı hedefliyor.

20 KİŞİLİK AKADEMİK EKİP KÖYLERDE SAHA ÇALIŞMASI YAPIYOR

Projenin yürütücülüğünü RTEÜ Ardeşen Turizm Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Gülsün Yıldırım üstleniyor. Üniversitenin farklı fakülte ve meslek yüksekokullarından akademisyenlerin yanı sıra Akdeniz Üniversitesi, Balıkesir Üniversitesi ve Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi’nden araştırmacıların da yer aldığı 20 kişilik ekip, Çayeli’nin kültürel değerlerini yerinde inceliyor.

Saha araştırmalarında köylerde yaşayan kaynak kişilerle görüşmeler gerçekleştiriliyor. Bu görüşmeler aracılığıyla sözlü gelenekler, geleneksel üretim biçimleri, mimari özellikler ve toplumsal hafıza kayıt altına alınıyor.

Farklı bilim dallarından uzmanları bir araya getiren çalışma, Çayeli’nin kültürel mirasını yalnızca geçmişin izleriyle sınırlı tutmadan, günümüzde yaşamaya devam eden gelenek ve değerleriyle birlikte ele alıyor.

ÇAYELİ’NİN VADİLERİ VE KÖYLERİ MERCEK ALTINDA

Projenin ilk saha çalışmaları Aşıklar Vadisi ve Senoz Vadisi’ndeki köylerde gerçekleştirildi. Eylül ayı boyunca devam eden araştırma takviminde ise Büyükköy Vadisi, Şairler (Ağaran) Vadisi, Limanköy Mevkii ve Kemer Bölgesi’nde derlemeler yapıldı.

Araştırmacılar, bölge sakinlerinin bilgi ve deneyimlerinden yararlanarak Çayeli’nin geçmişine ışık tutan kültürel unsurları belirliyor. Böylece kuşaktan kuşağa aktarılan ancak yazılı kaynaklarda yeterince yer almayan yerel bilgiler de belgelenerek korunabilecek.

KÜLTÜREL MİRAS 9 BAŞLIKTA İNCELENİYOR

Çayeli Kültürel Miras Atlası projesinde ilçenin kültürel zenginliği dokuz temel başlık altında araştırılıyor:

Bu başlıklarda yürütülen çalışmalarla Çayeli’nin geleneksel yaşam biçimlerinin, yerel üretim kültürünün, mimari dokusunun ve toplumsal değerlerinin kapsamlı biçimde belgelenmesi amaçlanıyor.

“ÇAYELİ KÜLTÜREL MİRAS ATLASI” KİTABI HAZIRLANACAK

Saha araştırmalarından elde edilecek veriler doğrultusunda ilçenin kültürel unsurlarını içeren bilimsel bir envanter hazırlanacak. Derlenen bilgi ve belgeler, “Çayeli Kültürel Miras Atlası” adlı kitapta bir araya getirilecek.

Projenin tamamlanmasıyla elde edilecek bilimsel birikimin, ilçenin kültürel değerlerinin korunmasına yönelik gelecekteki çalışmalara kaynak oluşturması bekleniyor. Aynı zamanda yerel mirasın tanıtılması ve kültürel değerlerin gelecek kuşaklara aktarılması için kalıcı bir başvuru kaynağı oluşturulması hedefleniyor.

ÇAYELİ HALKI PROJEYE SAHİP ÇIKIYOR

Çalışmanın önemli ayaklarından birini de yerel halkın desteği oluşturuyor. İş insanları Mehmet Yazıcı, Özcan Beyaz ve Ahmet Ali Kork’un yanı sıra araştırmaların yürütüldüğü köylerin muhtarları da projeye katkı sağlıyor.

Köylerde yaşayan vatandaşların bilgi ve deneyimlerini araştırmacılarla paylaşması, saha çalışmalarının ilerlemesine destek oluyor. Yerel paydaşların katkısıyla yürütülen proje, Çayeli’nin ortak hafızasını korumaya yönelik akademik ve toplumsal bir çalışma niteliği taşıyor.

Çayeli Kültürel Miras Atlası ile ilçenin geçmişten bugüne taşıdığı kültürel değerlerin belgelenmesi, bilimsel bir envantere dönüştürülmesi ve gelecek nesillere aktarılması amaçlanıyor.