D-8 üye ülkelerinin çevre ve iklim bakanlarının yer aldığı Bakanlar Oturumu'nda konuşan COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve Değişikliği Bakanı Murat Kurum, Gazze'de yaşanan insanlık dramına dikkat çekerek, D-8 ülkelerine çağrıda bulundu: COP31 boyunca dirençli şehirlerden, temiz enerjiden, su güvenliğinden, finansmandan ve uygulamadan söz ettik. O halde bütün bu kavramların ilk karşılığını en çok ihtiyacı olan Gazze'ye sunmalıyız. Bu nedenle D-8 ülkeleriyle birlikte 'COP31 Antalya-Gazze İklim Hattı' adı altında somut ve acil bir çalışma başlatmayı öneriyorum. Güneş enerjisi ve bataryayla çalışan mobil su arıtma sistemleri sağlayabiliriz. Sağlık merkezleri, su kuyuları ve kanalizasyon için bağımsız enerji üniteleri kurabiliriz. Mobil drenaj ekipmanları, atık toplama araçları ve kış şartlarına dayanıklı yaşam üniteleri gönderebiliriz. Çocukların eğitimden daha fazla uzak kalmaması için ihtiyaçlarını karşılayabiliriz. D-8 içerisinde bunu bir sorumluluk paylaşımına dönüştürebiliriz. D-8'in adalet fikrini COP31'in uygulama iradesiyle Gazze'de buluşturalım. Gazze'nin yaralarını sadece sözle sarmayalım. Suyuyla, enerjisiyle, sağlığıyla, okuluyla hayatı yeniden kurmaya omuz verelim.
Türkiye'nin ev sahipliğinde düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi'nin (UNFCCC) 31. Taraflar Konferansı (COP31), 9'uncu gününde 'Okyanus, Denizler Doğa ve Arazi Kullanımı-Rio Sinerjisi' temasıyla düzenlenen toplantı ve oturumlarla devam ediyor. D-8 üye ülkelerinin çevre ve iklim bakanlarının katıldığı Üst Düzey Bakanlar Oturumu, 'İstanbul'dan Antalya'ya: İklim Uygulamasında D-8 Ortaklığı' başlığı ile Mavi Bölge'deki Uzungöl Salonu'nda gerçekleşti. Toplantıda, üye ülkelerin heyet başkanları ulusal iklim eylemi beyanlarını sundu. Beyanlarını sunan ülkeler arasında Türkiye adına COP31 Başkanı Murat Kurum, Mısır adına Yerel Kalkınma ve Çevre Bakanı Manal Awad, Nijerya adına Çevre Bakanı Balarabe Abbas Lawal, Malezya adına Doğal Kaynaklar ve Çevresel Sürdürülebilirlik Bakanı Dato' Sri Arthur Joseph Kurup, Pakistan adına İklim Değişikliğinden Sorumlu Devlet Bakanı Shezra Mansab Ali Khan Kharal, Endonezya adına Çevre Bakan Yardımcısı Diaz Hendropriyono, Azerbaycan adına Ekoloji ve Doğal Kaynaklar Bakan Yardımcısı
Umayra Taghiyeva, Bangladeş adına Başbakanının Çevre, Orman ve İklim Değişikliği Özel Yardımcısı Saimum Parvez, İran adına Ulusal Hava ve İklim Değişikliği Merkezi Başkanı Ahmad Taheri Paghaleh ve Çevre Koruma Teşkilatı Başkan Yardımcısı Ahmadreza Lahijanzadeh yer aldı.
'İklim meselesi bizim ülkelerimiz açısından aynı zamanda kalkınma, adalet ve fırsatlara erişim meselesidir'
Toplantının açılış konuşmasını yapan COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, konuşmasının başında D-8'in kuruluş sürecinde merhum Başbakan Necmettin Erbakan'ın öncü olduğunu hatırlattı: D-8'in hikayesi yaklaşık 30 yıl önce İstanbul'da başladı. Bu fikrin ortaya çıkmasında ve hayata geçmesinde büyük emeği bulunan, dönemin Başbakanı merhum Prof. Dr. Necmettin Erbakan hocamızı rahmetle ve saygıyla anıyorum. Erbakan Hocamız, D-8'i; daha adil bir uluslararası düzen arayışının somut başlangıçlarından biri olarak düşünüyordu. Yıllar sonra D-8'i anlatırken, 'D-8'ler yeni bir huzur dünyası ve adil düzen kurulması adımı ve bu dünyanın çekirdeğidir' sözünü kullanması bu bakışı çok iyi özetliyor. Bugün iklim meselesine baktığımda, yaklaşık 30 yıl önce ortaya konulan bu fikrin ne kadar güncel olduğunu görüyorum. Çünkü iklim meselesi bizim ülkelerimiz açısından aynı zamanda kalkınma, adalet ve fırsatlara erişim meselesidir.
COP31 Başkanı Kurum, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın daha adil ve hakkaniyetli bir uluslararası düzen arayışını iklim alanında da önemsediklerini söyledi. 17 Temmuz'da İstanbul'da gerçekleştirilen ilk D-8 Çevre ve İklim Bakanları Toplantısı'nda önemli bir adım attıklarını belirten COP31 Başkanı Kurum, 'Kabul ettiğimiz İstanbul Bildirisi ile çevre ve iklim alanındaki ortak irademizi ortaya koyduk. Şimdi İstanbul'dan Antalya'ya taşıdığımız bu iradenin içini doldurma zamanı' dedi.
COP31 Başkanlığı olarak taahhütlerin yatırıma, projeye ve insan hayatında görülebilen sonuçlara dönüşmesini istediklerini vurgulayan COP31 Başkanı Kurum, 35'e 35 Küresel Elektrifikasyon Taahhüdüne dikkat çekti: Bu amaçla geliştirdiğimiz 35'e 35 Küresel Elektrifikasyon Taahhüdü, elektriğin küresel nihai tüketimindeki payını 2035 yılına kadar yüzde 35'e yükseltmeyi amaçlıyor. Bu girişim ülkelere yeni ve bağlayıcı ulusal yükümlülükler getirmiyor. Her ülke kendi enerji yapısı, kalkınma ihtiyacı ve ulusal öncelikleri doğrultusunda kendi yolunu belirleyecek. D-8 ülkelerinin bu alanda ciddi bir kapasitesi olduğuna inanıyorum. Temiz enerji, şebeke, depolama ve enerji verimliliğinde ortak çalışmalar yapabilir, teknik kurumlarımız arasında doğrudan çalışma kanalları kurabiliriz. Kaynak verimliliğinde de önümüzde somut hedefler var. Üretim ve imalatta küresel döngüsel malzeme kullanımını 2035'e kadar en az yüzde 15'e yükseltmeyi, yıllık belediye atık oluşumunda öngörülen artışı en az yüzde 50 azaltmayı amaçlıyoruz. Bu alanlarda D-8'in üretim kapasitesi çok çok önemli.
D-8 ülkeleri için iklim uygulama köprüsü daveti
COP31 Eylem Gündemi'nde yer alan İklim Uygulama Köprüsü'nün amacına ilişkin bilgi veren COP31 Başkanı Kurum, D-8 ülkeleri arasında finansmana erişimin kolaylaştırılmasının önemine dikkat çekti: Bütün bunların önünde çok temel bir mesele var. İyi fikirler uygulanabilir projelere, projeleri de uygun finansmana dönüştürebilmek. COP31 kapsamında geliştirdiğimiz İklim Uygulama Köprüsü, ülkelerin ulusal önceliklerini kurumsal kapasite, proje portföyleri ve uygun finansman imkanlarıyla buluşturmayı amaçlıyor. Burada hassas olduğumuz bir nokta var. Kararlarda uygulama önceliklerini de ülkelerin kendisi alacak. Biz ülkelerin yerine hedef belirleyen bir sistem kurmuyoruz. Ülkelerin kendi hedeflerini belirlediği, hedefin proje haline gelmesini ve teknik olarak hazırlanmasını ve doğru finansmanı ortağıyla buluşturmasını kolaylaştırmaya çalışıyoruz. D-8 ülkeleri arasında tarım, sanayi ve enerji alanlarında ortak proje hazırlığı yapabiliriz. Uzmanlarımızı bir araya getirebilir, ortak proje havuzları oluşturabiliriz.
Uyum, kayıp ve zarar, teknolojiye erişim ve kapasite geliştirme konularındaki ihtiyaçların da daha görünür hale getirilmesi gerektiğinin altını çizen COP31 Başkanı Kurum, 'Ülkelerimizin belirlediği projelerin teknik hazırlığını güçlendirmek, finansmana erişimi ciddi biçimde kolaylaştıracaktır. Kalkınma bankaları, uluslararası finans kuruluşları ve diğer ortaklarla çalışarak yerel ihtiyaçlara uygun finansman araçları geliştirebiliriz. Finansmanı yalnızca miktar üzerinden konuşmak da yeterli olmayacaktır. Kaynağın zamanında, uygun şartlarda ve gerçek ihtiyaca ulaşması gerekiyor' diye konuştu.
'Birbirimizin gücünü azaltmak yerine birbirimizin gücünü çoğaltmalı'
COP31 Başkanı Kurum, D-8 ülkeleri arasında iklim iş birliğinin geliştirilmesinde gençlerin ve kadınların bilgi ve beceri potansiyelinin ön plana çıkarılması gerektiğini vurgulayarak, '30 yıl önce D-8 kurulurken de ortaya koyulan temel düşünce de buydu; Birbirimizin gücünü azaltmak yerine birbirimizin gücünü çoğaltmak. Bugün bunu iklim alanında başarabiliriz. Bir ülkenin tecrübesi diğerinin zaman kazanmasını sağlasın. Bir yerde geliştirilen teknoloji başka bir ülkede üretime dönüşsün. Birbirimizin hazırladığı başarılı proje diğerine yol göstersin' dedi.
Finansmana erişimde birlik mesajı veren COP31 Başkanı Kurum, 'Finansmana erişimde birlikte daha güçlü olalım ve bunu sadece Antalya'daki toplantıyla sınırlamayalım. Birincisi, İstanbul Bildirisi'yle ortaya koyduğumuz iradeyi COP31 sonrasında da sürdürelim. İkincisi ise burada kurulan iş birliklerini bundan sonraki süreçte daha güçlü zeminde ortak paydada projelere çevirelim. Uzmanlarımız düzenli olarak bir araya gelsin. Ortak projelerimizin ilerlemesini takip edelim. 1997'de İstanbul'da atılan adımı 2026'da Antalya'da yeni bir içerikle ileriye taşıyalım. D-8'in adalet ve iş birliği fikrini iklim çağının şartları içinde birlikte büyütelim' diye konuştu.
COP31 Başkanı Kurum, D-8 ülkelerine çağrı yaparak, Gazze'deki insani krizin etkilerini hafifletmek amacıyla COP31 kapsamında ortak ve acil bir çalışma yürütülmesi gerektiğine dikkat çekti: D8'in kuruluşundaki adalet fikrini konuşurken Gazze'yi anmadan bu masadan kalkamayız. Gazze'de bugün savaşın ve yıkımın üzerinde bir de kışın ağır şartları biniyor. Son yağışlarda on binlerce hane etkilendi, kırk binden fazla aile barınağı zarar gördü. Yağmur suyunun kanalizasyonla karışması halk sağlığını tehdit ediyor. Sağlık tesisleri, su sistemleri ve eğitim alanları ağır baskı altında. COP31 boyunca dirençli şehirlerden, temiz enerjiden, su güvenliğinden, finansmandan ve uygulamadan söz ettik. O halde bütün bu kavramların ilk karşılığını en çok ihtiyacı olan Gazze'ye sunmalıyız. Bu nedenle D-8 ülkeleriyle birlikte COP31 Antalya -Gazze İklim Hattı adı altında somut ve acil bir çalışma başlatmayı öneriyorum. Güneş enerjisi ve bataryayla çalışan mobil su arıtma sistemleri sağlayabiliriz. Sağlık merkezleri, su kuyuları ve kanalizasyon için bağımsız enerji üniteleri kurabiliriz. Mobil drenaj ekipmanları, atık toplama araçları ve kış şartlarına dayanıklı yaşam üniteleri gönderebiliriz. Çocukların eğitimden daha fazla uzak kalmaması için ihtiyaçlarını karşılayabiliriz. D-8 içerisinde bunu bir sorumluluk paylaşımına dönüştürebiliriz.
Gazze için kışlık malzeme ve ekipman çağrısı
Bütün bunların Gazze'ye ulaşabilmesi için insani malzemelerin, ekipmanın ve yedek parçaların kesintisiz girişinin sağlanması gerektiğinin altını çizen COP31 Başkanı Kurum, 'Birleşmiş Milletler de kışlık malzeme, ekipman ve temel altyapı onarımları için erişimin hızlandırılması çağrısı yapıyor. Biz de D-8'in adalet fikrini COP31'in uygulama iradesiyle Gazze'de buluşturalım. Gazze'nin yaralarını sadece sözle sarmayalım. Suyuyla, enerjisiyle, sağlığıyla, okuluyla hayatı yeniden kurmaya omuz verelim' dedi.





